[Fidel-F2]

Ulica Szpiegów - Mick Herron

Nie będę się rozpisywał, bo to już czwarty tom i musiałbym się powtarzać. W zasadzie nic się nie zmienia. Dalej jest jędrnie, zgrabnie, wiarygodnie, z wciągającą, dynamiczną akcją. Z jednej strony bardzo na serio, emocjonalnie, ale jednocześnie ze świetnym humorem. W tle komentarz polityczno-społeczny, a Lamb pozostaje Lambem.

Co rzadko spotykane, seria nawet odrobinę nie zniża lotów. Będzie kontynuowane.

"Gdy kota nie ma, zwykł mawiać Lamb, myszy zaczynają popierdywać o wolności i demokracji. Potem kot wraca w czołgu."

8/10

[Fidel-F2]

Średniowiecze w liczbach - Kamil Janicki

Pozycja skupiona na detalach zwykle pomijanych w rozmaitych pozycjach historycznych. Ile płacono, jak to się realnie ma w dzisiejszych porównaniach, ile jedzono kalorii i skąd, jak liczono i czym, jak działała logika czasu i kalendarza, czemu dwustutysięczne armie to mit, z jaką prędkością podróżowano, jak wyglądało przekazywanie informacji i ile książek powstawało i kiedy, itd., itp. Rzecz podzielona na sensowne segmenty, w których wokół kluczowych danych budowana jest narracja. Tytuł trochę przekłamuje, bo nie o samych liczbach tu mowa. Np. mamy temat dotyczący rozumienia związków i pojmowania małżeństwa, podejścia do higieny, czystości ciała, głupocie ekscytacji relikwiami czy różnice w widzeniu świata w stosunku do dzisiejszego "Kowalskiego".

Jakąś bolączką, ale chyba mniejszego kalibru, może być pewna encyklopedyczność pozycji, która w większej dawce zawsze nuży, ale to chyba trudne do uniknięcia w tak pomyślanym tomie. Na szczęście konkretne działy narracyjnie są zbudowane całkiem spoko. Doskonała, popularyzatorska pozycja.

Wysłuchałem w całkiem niezłej interpretacji Macieja Więckowskiego.

9/10

[Fidel-F2]

Auroville. Miasto z marzeń - Katarzyna Boni

Niby reportaż o projekcie społecznym, rodzaju komuny, idealnej organizacji "na życie", zbudowanej z *beep* i patyków, która chyba zdechła jak wszystkie podobne. Sam nie wiem po co to włączyłem, bo ani mnie to ciekawi, nie lubię też i nie szanuję kultury hinduskiej. Dodatkowo formuła mnie odrzuciła. Nudne to było, kolejne iterowanie tych samych prozaicznych pierdół, i dla odmiany, autorka przeplata wszystko wstawkami z głupawym hinduskim mistycyzmem i wzniosłym ideologizowaniem, a ludzie którzy wchodzili wtedy w ten temat jawią mi się jako intelektualnie upośledzeni aroganci (taka kategoria geniuszy próbujących zrobić z psa wegetarianina).

Przetrwałem jaką jedną czwartą tekstu i rzuciłem. Wysłuchiwałem w interpretacji Ewy Abart, która porządnie wykonała swoją robotę.
Meeeh.
3/10

[Fidel-F2]

Złoty wiek - John Varley

Przyszłościowcy podróżują w czasie i porywają ofiary dwudziestowiecznych katastrof lotniczych, na chwilę przed samą katastrofą. Żeby proceder pozostał niewykryty, podrzucają zastępniki trudne do odróżnienia. Oczywiście pojawiają się komplikacje, które napędzają fabułę. W efekcie dostajemy przyzwoitą przygodówkę, nawet przemyślaną, nieźle napisaną.

Nie całkiem ogarnąłem:
- po co porywali
- dlaczego mieli problem z pozostawionym artefaktem - próby "naprawy" sytuacji niosły ze sobą dramatyczne konsekwencje
- ogólną ideę przyszłej społeczności i motywów jej działania.

Autor wrzuca w koncepcję rozmaite urban legends, typu Trójkąt bermudzki, czy niemożliwość odnalezienia wraku Titanica (przyszłościowcy zassali go w całości), co akurat słabo mu wyszło, bo książka wydana 1983, a Titanica odnaleziono w 1985.

Przyzwoita, lekka, nie najgorzej obmyślana powieść, choć nie bez wad. Wydaje się, że autor nie wszystkie składowe dopasował należycie, ale idzie na to przymknąć oko.
7/10

[Fidel-F2]

Niepełnia - Anna Kańtoch

Kańtoch dla chleba pisze zwykłe kryminały, gdzie wszystko ma ręce, nogi, logikę, kulturalną narrację, i zupełnie ładne pióro. Ale od czasu do czasu, z tyłu głowy, odzywa się ambicja, że może jednak coś prestiżowego, nietuzinkowego, wybitnego. Jaką wielką literaturę czy coś. No i wtedy powstaje Czarne albo Niepełnia.

"Niepełnia" zaczyna się jak zwyczajna obyczajówka, ewoluuje w wydawałoby się zwyczajny kryminał, by skończyć jako urban fantasy mocno nacechowane horrorem. Nie będę udawał, że zrozumiałem następstwa zdarzeń i logiczne zależności nakładających się planów rzeczywistości. Bohaterowie mi się pomieszali, przyczyny przetasowały ze skutkami, plany zazgrzytały. W efekcie nie rozumiem konstytucyjnego założenia opowieści, przy czym jestem bardzo mocno przekonany, że rozwikłanie tej zagadki niczego nowego specjalnie mi nie przyniesie, żadnego dodatkowego pożytku, że głównym zamysłem tej pozycji było skomplikowanie owej zagadki i nic więcej. Podejrzewam również, że silny pierwiastek urban fantasy/horror czyni tę zagadkę nierozwiązywalną.

Kańtoch ma warsztat i pisze zupełnie nieźle, nie do końca w mojej tonacji, ale to już przecież nie jej wina.

Sumując, lektura "Niepełni" to dla mnie czas raczej zmarnowany. Wysłuchałem w całkiem niezłej interpretacji Katarzyny Dąbrowskiej.
5/10

[Fidel-F2]

A koń w galopie nie śpiewa... - Artur Andrus, Wojciech Zimiński

"A koń w galopie nie śpiewa..." jest z jednej strony powieścią udającą, że chce zachować pozory logiczne klasycznego kryminału, a z drugiej w otwarty sposób każdą scenę zanurzającą w piramidalnym, groteskowy braku sensu. Najbliższe skojarzenie narracyjne mam z absurdami Topora, tyle, że ten w porównaniu jest niesamowicie delikatny. Dzieło Andrusa i Zimińskiego to Topor do dziesiątej potęgi. W efekcie, coś co w małych dawkach by zachwycało, swą masą uodparnia, znieczula czytelnika i ten odbiera lekturę jako nagromadzenie bezsensownych bredni. Jedynie sporadycznie, od czasu do czasu, jakiś rodzynek, fajny koncept, ładne zdanie pobudza. Sięgnąłem bo Andrus, niestety okazało się, że to nie jest najlepszy gatunek dla tego typu poczucia humoru. W krótkich skeczach, felietonach, piosenkach, itp. absurd wybrzmiewa, działają inteligentne mechanizmy, a jednocześnie nie męczy, nie zanudza powtarzalnością. Gdybym musiał to czytać samodzielnie, odpuściłbym. Fakt, że przyswajałem w postaci audiobooka, pozwolił mi na dobrnięcie do końca. Mimo całej sympatii dla autora, czas poświęcony lekturze tej pozycji mam za niemal całkowicie zmarnowany.

Wysłuchałem w świetnej interpretacji Wojciecha Malajkata.
3/10

[Fidel-F2]

Vertical - Rafał Kosik

Pierwszy raz czytałem "Vertical" zaraz po tym jak ukazał się na rynku. Dobrze napisana, oryginalna, poukładana, zostawiła po sobie dobre wspomnienia. Gdy zauważyłem wersję audio, pomyślałem, że może by spróbować powtórki, bo wspomnienia bardzo ok, ale fabuły to już nie za bardzo pamiętam. Był lekki lęk, wiadomo, dawne lektury rzadko sprawdzają się po wielu latach, częściej okazują się gniotami. Ale trochę z przekory, a trochę pod wpływem silnego przekonania, że to naprawdę nie jest złe, zacząłem słuchać. I dobrze. Okazało się, że dzieło Rafała straciło naprawdę niewiele. To pojedynczy tom, bez ciągnących się kontynuacji, co czyni historię zamkniętą i jest oczywistą przewagą nad powszechnymi dziś brazylijskimi tasiemcami. Warsztatowo też nie bardzo jest się do czego przyczepić, tak stricte literacko jak konstrukcyjnie. Narracja wciąga, brak tu mielizn, jednocześnie mamy poczucie kompletności opowieści, nie brakuje nam wyjaśnień, uzasadnień, nie odczuwamy specjalnie braków kreacji. Fabuła co prawda jest lekko poszatkowana, ale z pełną logiką, nieutrudniająca. Może tu bym znalazł jakieś niedociągnięcia, pewne podwątki można by dookreślić, kilka drobiazgów rozszerzyć, przeredagować jakieś skróty, ale nie są to wielkie obciążenia.

Największą zaletą powieści jest kreacja świata i koncepcja na klamrę fabularną, rzecz wyjątkowa w skali całego świata kultury SF. Odczucia przy lekturze trochę przypominają trochę te ze "Świata rzeki" czy "Spotkania z Ramą", gdzie przygodowo odkrywamy nieznaną konstrukcję rzeczywistości, ale po pierwsze Kosik lepiej pisze od Farmera czy Clarke'a, a po drugie jego pomysł jest bardziej ambitny, jędrniejszy. Do tego wszystkiego autor przemyca trochę nienachalnych rozważań nad człowiekiem i jego funkcjonowaniem w społeczeństwie. Nie jest to aspekt szczególnie wybitny, ale też niewiele można mu zarzucić. Wystarczy by z pustej przygodówki zrobić powieść, która tego i owego skłoni do zastanowienia się nad pewnymi sprawami.

Po fabule kręcą się postacie skonstruowane zręcznie, czasem całkiem na serio, czasem lekko ironicznie. Harmonijnie dobrane do narracji, są dobrze pasującymi puzzlami przemyślanej konstrukcji. Może Murk wykazuje odrobinę zbyt silnie cechy Gary'ego Stu. Może gdybym mógł wyrazić życzenie, to tu czy tam widziałbym miejsce na więcej szczegółów i lekkie wysubtelnienia.

Nie jest to dzieło z topu literatury światowej, ale w swoim segmencie - niegłupia przygoda SF - to rzecz mocno wyróżniająca się i zdecydowanie warta lektury.
7,5/10